Karin Pals is coördinator van het Koploperproject in Flevoland en hield interviews met de deelnemers van het project dat nu in volle gang is. Om de diversiteit aan deelnemers te laten zien, stellen we de komende dagen steeds een van hen aan je voor. Op de valreep voor het weekend Dick Bakker en Henk Orsel van Stichting Aves, een samenwerkingsstichting die 33 scholen voor primair onderwijs bestuurt en verbindt in de gemeenten Noordoostpolder, Kampen én Steenwijkerland. Dit zijn zowel openbare, rooms-katholieke, protestants-christelijke als samenwerkingsscholen. Wie zijn Dick Bakker en Henk Orsel? Dick Bakker is directeur van De Koperwiek in Emmeloord, één van de basisscholen aangesloten bij Stichting Aves en tevens lid van de werkgroep Duurzaamheid binnen de stichting. Dick is getrouwd, vader van 2 kinderen en naast zijn baan als directeur ook maatschappelijk actief, met name in zijn woonplaats Ens. Hij doet mee in een cabaretgroep en slaat graag een balletje golf in zijn vrije tijd. Henk Orsel is directeur van Aves-basisschool De Floreant in Luttelgeest. Ook Henk is lid van de werkgroep Duurzaamheid. Henk is getrouwd, vader van 2 dochters en maatschappelijk actief op velerlei terreinen. Hij heeft zijn roots in de polder en ziet de ‘can do’ mentaliteit in ons gebied als een grote meerwaarde en is daar trots op. “Het maakt verschil dat we ons leef-, woon- en werkgebied goed kennen om zo de juiste aanpak te kunnen kiezen. De Noordoostpolder is een uniek stukje Nederland waar we trots op zijn. We willen hier zo duurzaam mogelijk mee omgaan”. Beide mannen zien dat mensen in ons gebied graag hun schouders zetten onder projecten die hun leefomgeving in hun dorp of elders in de Noordoostpolder verbeteren. Wat hebben jullie persoonlijk met duurzaamheid? Dick ziet bij zichzelf een groeiend bewustzijn dat zijn inzet nodig is voor het ontwikkelen van een leefbare aarde, met name voor de volgende generaties. “Het feit dat we diep onder zeeniveau leven maakt je gemotiveerd om je beroepsmatig en privé voor onze planeet in te zetten”. Natuurlijk zet hij in zijn privéleven ook duurzame stappen, al geeft hij toe dat deze stappen soms ook financieel gedreven zijn. Henk sluit zich aan bij het standpunt van Dick en geeft aan dat, omdat zij beiden  werken in het onderwijs, ze een sterke focus hebben op de volgende generaties. Wat is de missie van Stichting Aves? Stichting Aves levert met zo’n 600 medewerkers betekenisvol en toekomstgericht onderwijs aan ruim 5000 leerlingen. De stichting voelt zich verantwoordelijk voor de planeet en heeft daarom een planeet en schoenen meegenomen naar de fotoshoot, als symbool van haar toekomstgerichte missie, zodat kinderen later strategische en duurzame stappen kunnen zetten om goede wereldburgers te worden. Wat doen jullie aan duurzaamheid? “Vorig jaar is er een werkgroep Duurzaamheid opgestart. In deze werkgroep zitten: Jacqueline Koets (vanuit HRM), Paulien Elshof (directeur De Kring in Nagele), Henk Orsel (directeur De Floreant in Luttelgeest), Dick Bakker (directeur De Koperwiek in Emmeloord), Marieke Stremmelaar (directeur Op de Wieken - Tollebeek) en Nynke Obbink (directeur De Zeester in Marknesse). Na wat onderzoek kwamen we erachter dat het begrip duurzaam wel heel breed is. Het aanbod van het Koplopersproject kwam op het juiste moment. Het geeft ons handvatten om een duurzaamheidsagenda op te stellen”. Concrete voorbeelden vanuit de scholen zijn bijvoorbeeld; overleggen indien mogelijk digitaal plannen, afval prikken, bewust omgaan met printen, afval wordt gescheiden en er is een schoolfruitprogramma waarbij het restafval gaat naar de dieren in de omgeving. Ook is er veel aandacht voor armoedebestrijding. “In het onderwijs gaat het vaak om gelijke kansen, maar het bestrijden van armoede i.s.m. buurtcoaches, Muzisch Centrum en andere partners heeft ook veel impact op de prestaties van leerlingen”. Waarom doen jullie mee aan het Koploperproject? “Het is fijn om concrete en gestructureerde vervolgstappen te kunnen zetten vanuit een nulmeting. De werkgroep Duurzaamheid gaat een koppeling maken tussen de uitkomsten van de nulmeting met een aantal junior SDG-goals. Uitkomsten uit de nulmeting zijn bijvoorbeeld de duurzame inzetbaarheid van medewerkers, armoedebestrijding en het vervoer. Maar er zijn ook hele praktische maatregelen die zich vooral richten op de leerlingen zoals; doe de deur dicht, doe het licht uit en doe de computer uit. Ook zijn veel schoolgebouwen reeds gerenoveerd of verbouwd of staan nog op de nominatie. Indien mogelijk wordt gekozen voor energieneutrale nieuwbouw i.p.v. renovatie. Er wordt ook gelet op het watergebruik op sommige locaties. Er zijn slimme thermostaten die de radiatoren en vloerverwarming sturen zodat in de weekenden en vakanties de kachel niet onnodig loeit”. Zo kunnen de mannen nog wel even doorgaan met redenen waarom zij duurzaamheid zo hoog op de agenda hebben staan. Hebben jullie al nagedacht over hoe jullie via de communicatieopdracht de Koperprijs kunnen winnen? Zowel Henk als Dick denken dat de Koploperprijs thuishoort bij Stichting Aves vanwege hun motto ‘jouw plek bij ons’, waarbij de aangesloten basisscholen een warm nest bieden aan hun leerlingen, die daarna kunnen uitvliegen als duurzame wereldburgers. “Wat is er nou mooier als we deze stimuleringsprijs kunnen gebruiken om onze leerlingen en daarmee de volgende generaties te motiveren om nog beter voor onze aarde te zorgen en te streven naar een duurzame wereld en samenleving!”. Deze enthousiaste directeuren feliciteren Bol van Staveren als Koploper in 2023. Ze zien dat bij de poldermentaliteit saamhorigheid hoort, maar ook zeker houden ze van een wedstrijdmentaliteit. “Wij gaan als Aves voor het winnen van de Koploperprijs in 2024!”.

Karin Pals is coördinator van het Koploperproject in Flevoland en hield interviews met de deelnemers van het project dat nu in volle gang is. Om de diversiteit aan deelnemers te laten zien, stellen we de komende dagen steeds een van hen aan je voor. Vandaag is het de beurt aan René Vernooij van Agrico, een coöperatie van meer dan 1200 aardappeltelers. Wie is René Vernooij? René Vernooij is geboren, maar niet opgegroeid in de Noordoostpolder. Ondertussen woont hij hier alweer 25 jaar. Hij werkt inmiddels 18 jaar bij Agrico in verschillende functies, momenteel als CSR manager. In zijn vrije tijd is hij duursporter, waardoor zijn privé- en werkzame leven goed geïntegreerd zijn met elkaar. Wat heb je persoonlijk met duurzaamheid? René wil graag samen met andere mensen realistische en goede keuzes maken. Hij citeert Michel Porter die zegt “mensen komen alleen in beweging als dit meerwaarde voor ze oplevert”, in dit geval gezonde groei voor de leden, afnemers en personeel van Agrico. Wat is de missie van Agrico? Agrico gaat voor eerlijke en duurzame aardappel waardeketens. Het CSR-beleid bestaat uit 5 thema’s: Eerlijke en verantwoorde productie Voedselvoorziening en nieuwe markten Milieu & CO2 reductie Betrokken en gezonde medewerkers Kwaliteit en innovatie Dit beleid is gekoppeld aan de tien Sustainable Development Goals (SDG’s). Wat doen jullie aan duurzaamheid? “Bij Agrico draait het om de aardappel, een duurzaam product bij uitstek. Wij doen al veel aan duurzaamheid en leggen daarover verantwoording af in ons financieel jaarverslag en duurzaamheidsverslag. Daarnaast publiceert Agrico al voor het 11e jaar op rij een zelfverklaring ISO 26000 via het NEN”. Waarom doen jullie mee aan het Koploperproject? “Kennis delen en opdoen is leuk, zo kunnen de ideeën van anderen bij elkaar komen en krijgen wij nog meer structuur in ons duurzaamheidsbeleid. Samen creëert dit een meerwaarde voor Agrico en de andere bedrijven. Op industrieterrein de Munt in Emmeloord nemen 7 bedrijven deel aan het Koploperproject. Dit zou interessante samenwerkingen kunnen opleveren rondom duurzaamheidsvraagstukken voor de toekomst”. Hebben jullie nagedacht over hoe jullie de Koploperprijs kunnen winnen? “Natuurlijk wil Agrico winnen, maar de meerwaarde zit hem voor ons in het leren van anderen en mogelijk een bijdrage leveren aan een duurzaam en lokaal betrokken maatschappij”.

Karin Pals is coördinator van het Koploperproject in Flevoland en hield interviews met de deelnemers van het project dat nu in volle gang is. Om de diversiteit aan deelnemers te laten zien, stellen we de komende dagen steeds een van hen aan je voor. Stefan Davids van Heftruckcentrum Post in Emmeloord bijt de spits af. Wie is Stefan Davids? Stefan Davids is een geboren en getogen Flevolander van 46 jaar uit Ens. Na zijn studies is hij vrij snel in dienst gekomen bij Heftruckcentrum Post waar hij zich vanuit de basis heeft opgewerkt tot compagnon en sinds 3 jaar eigenaar is. In zijn vrije tijd rijdt hij graag motor en neemt hij deel aan classic races. Wat heb je persoonlijk met duurzaamheid? “Ik vind het mooi om klanten te laten ervaren dat een elektrische heftruck een duurzame en prijstechnisch goede keuze is. Dit is door middel van een eenvoudige berekening inzichtelijk te maken”. Stefan merkt dat zijn team van 25 medewerkers deze passie deelt. Toch heeft hij ervaren dat vooroplopen op ontwikkelingen niet altijd succesvol is. Als voorbeeld noemt hij de waterstof techniek, die nog niet rendabel is en het werken hieraan zijn doel voorbij schiet. Wat is de missie van Heftruckcentrum Post? “Heftruckcentrum Post is het brein achter uw interne transport door levering van de beste machines en uitmuntende service. Wij denken met u mee, staan voor maatschappelijk ondernemen en zijn continu op zoek naar nieuwe onderwerpen om op het hoogst mogelijke niveau te presteren”. Wat doen jullie aan duurzaamheid? “Streven naar duurzaamheid is mooi, maar we kijken wel wat haalbaar is en wat het oplevert. Zo hebben we bijvoorbeeld gekozen voor ledverlichting in ons bedrijfspand; dit heeft de duurzame inzetbaarheid en het werkplezier van onze medewerkers enorm vergroot. Ook zijn er zonnepanelen en laadpalen geïnstalleerd. Ons wagenpark schakelt stapsgewijs over, soms op hybride, soms op elektrisch rijden. Helaas zijn elektrische bussen nog niet bruikbaar voor de dagelijkse praktijk. We hopen dat we in de toekomst wel volledig over kunnen schakelen op een elektrisch wagenpark”. Waarom doe je mee aan het Koploperproject? “Wij zijn gevraagd om mee te doen. We vinden het uitdagend om met andere bedrijven te kijken naar knelpunten op ons industrieterrein en of we die gezamenlijk kunnen oppakken. We merken wel dat het lastig is om voldoende prioriteit te geven aan dit project. De dagelijkse werkzaamheden voor onze klanten gaan uiteraard voor”. Heb je nagedacht over hoe jullie de Koploperprijs kunnen winnen? “Een prijs winnen is altijd leuk”, vindt Stefan. “We hopen dat we de goede timing vinden om te communiceren over onze duurzame ambities richting onze klanten en dat we daarmee de Koploperprijs winnen!”

Op 17 april kwamen de deelnemers van Koploperproject Stad&Ommeland bij elkaar op Lauwersoog bij Restaurette Schierzicht om het project samen te evalueren, in combinatie met een rondleiding door het restaurant en het hotel en een heerlijke lunch. Om 10 uur werden de Koplopers hartelijk ontvangen door Christina Gerdes van restaurette Schierzicht, die ook aan het Koploperproject deelnam. Na een kop heerlijke koffie of thee werden door Jaap de Vries van DZyzzion en het Koploperproject de resultaten van de evaluatie gepresenteerd. Voorafgaand overhandigde hij aan Ada Kruiter een certificaat, omdat ze het Koploperteam Groningen gaat verlaten na zich hiervoor als coördinator en adviseur 12 jaar bevlogen te hebben ingezet! Zij gaat zich nu verder inzetten voor de Koploperbossen en verduurzaming van bedrijventerreinen. Jaap lichtte in een interactieve sessie de uitkomsten van het evaluatieformulier toe, dat door alle Koplopers was ingevuld. Het project werd door de deelnemers gewaardeerd met een mooie gemiddelde score van 7,7. Alle deelnemers zouden deelname aan een Koploperproject zeker aanraden aan andere bedrijven en organisaties. Belangrijke argumenten zijn onder meer de praktische aanpak, het hebben van een stok achter de deur, het verkrijgen van inzicht, bewustwording, de uitgebreide nulmeting en de handige DuOn-Agenda. Maar bovenal is de uitwisseling tussen de deelnemers tijdens het project als heel inspirerend ervaren. Het was ook gewoon gezellig 😊. Naast de ontwikkeling van een praktische duurzaamheidsagenda, zijn de Koplopers door het project ook gelijk in de actiemodus gezet: van hele concrete stappen als het uitwerken van duurzaamheidsbeleid, bezoekers motiveren duurzaam te reizen, meer afvalscheiding, en communicatie naar het team en de gasten. Afgezien van deze en nog veel meer concrete acties die zijn uitgevoerd is de rode draad van het project dat hierdoor duurzaamheid veel beter is verankerd in de organisatie en een continu verbeterproces is geworden, in plaats van allerlei losse acties. Tot slot werd nog gesproken over hoe ook andere bedrijven uit Groningen zouden kunnen aansluiten en hoe deze groep elkaar nog verder kan blijven inspireren. De meesten gaven aan daarvoor lid te gaan worden bij ons alumni-netwerk Het KANNN. Vervolgens gaven Christina en Theo een rondleiding door het hotel en restaurant. Het Logement met negen kamers krijgt een uitbreiding van nog eens negen kamers. Een mooie toevoeging aan het Lauwersmeer gebied! In de kamers van het hotel is gedacht aan ieder detail. Van de vloerbedekking tot aan de prachtige omgevingsfoto’s aan de wand. Christina heeft een toeristen boekje ontworpen in het Nederlands, Duits en Engels met daarin ook een hoofdstuk over duurzaamheid. Naast het bezoek aan de hotelkamers gingen we richting het restaurant waar ze op een zomerse dag 440 gasten kunnen voorzien van een stoel en tafel. De keuken heeft een volledige elektrische bakwand en is efficiënt ingericht. Daarnaast is de vis die ze verkopen afkomstig van de schippers uit de haven. Over lokaal inkopen gesproken! We sloten de rondleiding en evaluatie af met een heerlijke lunch. Een verse kibbeling kon hierbij natuurlijk niet ontbreken! De Koplopers in deze groep zijn: Restaurette Schierzicht Adventurepark Waddenfun Insectenwereld DoeZoo Frans Muller Benelux Marenland Recreatie iWink New Nexus P&P Projects Dit Koploperproject werd uitgevoerd samen met Gemeente Groningen, Gemeente Het Hogeland, Groningen Werkt Slim en DZyzzion en mede mogelijk gemaakt door ondernemersvouchers van de provincie Groningen. Ben je getriggerd door dit artikel en wil je met jouw bedrijf of organisatie ook meedoen met een Koploperproject? Neem dan gerust even contact op.

Vanochtend kwamen de deelnemers aan het Koploperproject Flevoland 2023-24 bij elkaar bij Conrad Stanen in Emmeloord om hun Duurzaamheidsagenda's met elkaar te bespreken en praktische tips en ideeën met elkaar te delen. Nadat de deelnemers eerder al de uitkomsten van de nulmetingen met elkaar hadden gedeeld, zijn ze allemaal aan de slag gegaan met het vertalen van alle praktische aanbevelingen uit de nulmeting naar een Duurzaamheidsagenda. Een handig format hiervoor - de DuOn-Agenda - wordt aangeleverd door het project. Het is eigenlijk een heel praktisch actieplan, waarin niet alleen acties staan, maar ook doelen, ambities en indicatoren. Daarmee wordt duurzaam ondernemen een continu verbeterproces in plaats van allerlei losse acties. De bedrijven kunnen zo na verloop van tijd ook meten wat de resultaten (de impact) zijn van hun inspanningen. Dat wordt steeds belangrijker, ook in het kader van communicatie met stakeholders en rapportageverplichtingen. Na het opstellen van hun eerste concept, ontvingen de Koplopers feedback van een adviseur van het Koploperteam - Wietse Venema en Jaap de Vries - om het plan nog wat verder aan te scherpen. Tijdens de workshop gingen ze in tweetallen uiteen om hun agenda's met elkaar te delen en tips en ideeën uit te wisselen. Naast allerlei praktische tips op thema's als energie, afval, vitaliteit, inkoop etc, ging het ook veel over het betrekken van de medewerkers en het borgen van duurzaamheid in de eigen processen. Erg leuk om te zien dat er heel veel van elkaar te leren valt, ondanks dat de bedrijven heel verschillend zijn (zie onder). Tussen twee sessies door kregen we een rondleiding door de fabriek door Gert-Jan Karman, general manager van Conrad Stanen. Dit mooie bedrijf ontwikkelt krachtige en state-of-the-art maatwerk verticale grondboormachines voor bronbemaling, bronboringen, aardwarmte en bodemonderzoek voor boormeeesters over de hele wereld. Indrukwekkende machines om te zien, die tot honderden meters diepte kunnen boren. Door dergelijke machines wordt het bijvoorbeeld mogelijk om warmte of koude op te slaan in de bodem of om aardwarmte te winnen, wat een belangrijke schakel is in de energietransitie. Tot voor kort werden dergelijke machines aangedreven door dieselmotoren, maar deze worden steeds meer vervangen door elektromotoren, in combinatie met accu's. Niet alleen zorgt dit voor veel minder CO2-uitstoot, maar ook kunnen deze machines ingezet worden op bouwplaatsen, waar restricties gelden voor stikstofuitstoot of in binnensteden, waar luchtkwaliteit een belangrijk issue is. De volgende stap in het project is dat elke Koploper een communicatieopdracht uitwerkt. Die zal worden beoordeeld door een jury. De meest overtuigende inzending wint de Koploperprijs die op het Koplopersymposium op 12 juni a.s. zal worden uitgereikt. Op dit symposium dat zal worden gehouden bij Firda in Emmeloord, zullen de Koplopers hun ervaringen delen en kunnen bezoekers nog veel meer inspiratie opdoen. De agenda komt een dezer dagen op deze website. Daarna gaf Marc Reusink van marketingbedrijf REUS uit Emmeloord de Koplopers nuttige tips mee over MVO-communicatie, die ze gelijk kunnen gebruiken bij de uitwerking van hun communicatieopdracht. Marc is ook een van de juryleden, samen met Durk Bijma, directeur van Firda Emmeloord en René van Amersfoort, zelf ook Koploper uit een eerdere groep en nu wethouder van de gemeente Noordoostpolder. René was zelf ook bij de workshop aanwezig en deelde graag zijn eigen ervaringen met deze groep. Net als op veel bedrijventerreinen lopen ook bedrijven in Emmeloord aan tegen beperkingen vanwege netcongestie op het stroomnet. Dim-Jan de Visser, een van de deelnemers aan de vorige groep Koplopers in Noordoostpolder, lichtte een tipje van de sluier op over plannen met een innovatieve energiehub op bedrijventerrein De Munt, waarmee vraag en aanbod van elektriciteit zoveel mogelijk lokaal wordt benut. Goed om te zien dat ondernemers niet afwachten, maar zelf met oplossingen komen. Karin Pals, coördinator van het Koploperproject Flevoland, sloot de workshop af en nam de aanwezigen mee in de vervolgstappen, zoals het programma van het symposium. De deelnemers aan dit Koploperproject zijn: Agrico BV, een coöperatie op het gebied van aardappelteelt CCF NL Groene Stroom BV, dealer van (circulaire) accu's Conrad Stanen BV, productie van grondboormachines Heftruckcentrum Post bv, leverancier van heftrucks Lucam B.V., producent van luchtbehandelingssystemen Luimes AV, specialist in audiovisuele apparatuur en installatie Stichting Aves, een unieke samenwerkingsstichting die 33 scholen voor primair onderwijs bestuurt en verbindt in de gemeenten Noordoostpolder, Kampen én Steenwijkerland De Koplopers worden begeleid door het Koploperteam Flevoland, bestaande uit Karin Pals, Wietse Venema en Jaap de Vries. Partners in dit Koploperproject zijn de gemeente Noordoostpolder, NEN, BVN, Agro Foodcluster, het Innovatiecluster en Horizon Flevoland. 💡 Kan jouw bedrijf of organisatie ook wel wat hulp gebruiken om duurzaam en toekomstbestendig te worden? Binnenkort starten we weer een nieuwe groep in Flevoland. Aanmelden kan binnenkort, maar je kunt nu alvast je interesse kenbaar maken door een mailtje te sturen aan info@koploperproject.nl.

Op 28 maart kwamen de deelnemers aan het eerste Koploperproject duurzaam ondernemen in Oosterhout bij elkaar in Theater De Bussel om het project samen te evalueren, in combinatie met een rondleiding in het theater en een heerlijke lunch. Om 12 uur werden de Koplopers hartelijk ontvangen door directeur Charlotte Louwers van De Bussel, die ook aan het Koploperproject deelnam. Na een kop heerlijke duurzame koffie kregen we een boeiende rondleiding door het pand, waarin naast het prachtige theater ook de bibliotheek en kantoren zijn gevestigd. Het was boeiend om ook eens achter de schermen te kijken wat er allemaal bij komt kijken om alle voorstellingen perfect te laten verlopen. De Bussel wil ook op het gebied van duurzaamheid een voorbeeld zijn in de regio. En dat is aan alles te zien. Van de inkoop van koffie van Organico, sappen van Schulp, bedrijfskleding van Neutral en wc-papier van The Good Roll tot groene daken en een energiezuinig BaOpt-klimaatsysteem in combinatie met een warmtepomp. De catering wordt veelal verzorgd door Vermeulen Catering, die de Koploperprijs van deze groep in de wacht sleepte. De Bussel is ook pionier op het gebied van led-theaterverlichting. In veel theaters wordt dit toch nog met de nodige argwaan bekeken, omdat de verlichting wel perfect moet zijn. Maar De Bussel heeft recent de stap gezet en de hele kleine zaal voorzien van ledspots (frontlights). Het is een flinke investeringen en het vergt ook de nodige training van de technici, maar tot nu toe bevalt het prima. En het levert een forse energiebesparing op van zo'n 60%. Voor de grote zaal hebben de spots nog net niet voldoende vermogen, maar de verwachting is dat over een paar jaar ook deze zaal zal kunnen worden voorzien van led. Meer over duurzaamheid bij De Bussel vind je hier. Na de rondleiding gingen we aan tafel op het podium in de kleine zaal, waar Vermeulen Catering een heerlijke vegetarische lunch had verzorgd. Tijdens de lunch lichtte Jaap de Vries van DZyzzion en het Koploperproject in een interactieve sessie de uitkomsten van het evaluatieformulier toe, dat door alle Koplopers was ingevuld. Het project werd door de deelnemers gewaardeerd met een mooie gemiddelde score van 7,7. Alle deelnemers zouden deelname aan een Koploperproject zeker aanraden aan andere bedrijven en organisaties. Belangrijke argumenten zijn het inzicht en de bewustwording die het oplevert, de uitwisseling met de andere deelnemers, de uitgebreide nulmeting, de deskundige begeleiding en inhoudelijke feedback en de aangeboden kennis en tools, waardoor je zelf niet het wiel hoeft uit te vinden. Ook werd het project als een positieve stok achter de deur ervaren, om echt werk te maken van verduurzaming. Door de waan van de dag blijft het er anders vaak bij, maar in zo'n project stimuleer je elkaar juist. Naast de ontwikkeling van een praktische duurzaamheidsagenda, zijn de Koplopers door het project ook gelijk in de actiemodus gezet: van hele concrete stappen als de inkoop van groene stroom, energiebesparingsmaatregelen, meer afvalscheiding, diervriendelijker menukeuzes en sponsoring van maatschappelijke initiatieven tot de ontwikkeling van nieuwe bedrijfsconcepten. Zo ontwikkelde financieel dienstverlener Geert een concept voor duurzaam schadeherstel en een verzekering voor elektrisch werkmateriaal. Vermeulen Catering zette een nieuw cateringconcept 'Vermeulen Bewuste Keuze' in de markt. Brabant Groep legt de focus op het conserveren van staal om zo lang mogelijk mee te gaan en heeft daarom zelfs de naam van het bedrijf aangepast naar Steel Protection Group. Ook los van het Koploperproject hebben deze bedrijven al hele mooie stappen gezet. Denk aan de ontwikkeling door Martens Groep van 100% circulair plaatmateriaal voor de bouw (Kerloc), de aanschaf van 3 zware elektrische Volvo Trucks door Martens en van Oord en hergebruik van gedeclasseerd staal door Secapp. Broeders Gezondheidswinkel voorzag het hele pand van ledverlichting en het maximaal mogelijke aantal zonnepanelen. Afgezien van deze en nog veel meer concrete acties die zijn uitgevoerd is een rode draad van het Koploperproject toch wel dat hierdoor duurzaamheid veel beter is verankerd in de organisatie en een continu verbeterproces is geworden, in plaats van allerlei losse acties. Tot slot gaven de Koploper ook nog wat tips waarmee we het project nog wat verder kunnen verbeteren en keken ze vooruit naar hoe ze individueel maar ook in gezamenlijkheid verder kunnen gaan met verduurzaming. Al met al een hele nuttige lunchbijeenkomst. De Koplopers in deze groep zijn: Broeders Gezondheidswinkel Geerts financiële dienstverleners Martens en van Oord Martens Groep Secapp Steel Protection Group Theater De Bussel Vermeulen Catering Dit Koploperproject werd uitgevoerd samen met de Stichting Oosterhout SDG Lokaal, de gemeente Oosterhout, Van Oers Accountants en DZyzzion. Ben je getriggerd door dit artikel en wil je met jouw bedrijf of organisatie ook meedoen met een Koploperproject? Neem dan gerust even contact op.

In de rubriek Uitgelicht laten we regelmatig een Koploper, partner of lid van ons Koploperteam aan het woord. Wie zijn ze, wat beweegt ze en wat hebben ze met het Koploperproject? Ditmaal is er een bijzondere aanleiding om Kyra Luijters in het zonnetje te zetten. Ze werd namelijk afgelopen donderdag verkozen tot duurzame docent van het jaar in het hoger onderwijs! Kyra is enthousiast mede-initiatiefnemer van ons alumninetwerk Het KANNN. Ze stelt zich graag even voor. Wie is Kyra Luijters? Ik ben één van de initiatiefnemers van Het KANNN, senior onderzoeker bij het lectoraat Duurzaam Financieren en Ondernemen en docent bij de opleiding Toegepaste Psychologie bij de Hanze. Leuk dat ik nu in de rubriek ‘Uitgelicht’ mag! Mijn loopbaan is er één tussen wetenschap en werkveld. Na een universitaire studie sociale & organisatiepsychologie ben ik gepromoveerd op het omgaan met culturele diversiteit in organisaties. Daarna heb ik gewerkt bij TNO op thema’s rondom duurzame inzetbaarheid: hoe zorg je dat medewerkers gezond, gemotiveerd en productief blijven gedurende hun werkende leven (en steeds vaker daarna ook nog)? Hierin was ik naast onderzoeker ook trainer en adviseur. Na een kort uitstapje terug naar de universiteit ben ik bij de Hanze gekomen. Wat heb je met duurzaamheid? Alleen onderzoek was me te weinig betekenisvol: wat kunnen we er nu écht mee? Ik vind dat wetenschappelijke kennis veel te vaak op een stoffige plank blijft liggen, terwijl een gefundeerde aanpak goede, praktische handvatten geeft. Grondlegger van de sociale psychologie, Kurt Lewin, zei al ‘niets is zo praktisch als een goede theorie’ en het is mijn missie om die kennis voor meer mensen toegankelijk te maken, bijdragend aan duurzame ontwikkeling. Zo’n 6 jaar geleden keerde ik terug naar het thema duurzaamheid, toen ik me herinnerde dat ik als kind al acties opzette voor Greenpeace én als student onderzocht hoe het was om te ‘Wonen waar de Wind Waait’ (titel onderzoek, naar windturbines die destijds geplaatst waren rondom Delfzijl). Wat doe je bij Het KANNN? Bij Het KANNN is het mijn missie om ondernemers die willen verduurzamen te helpen met kennis die er vaak allang is, maar een praktische vertaalslag nodig heeft. Tegelijkertijd geven de verhalen van Koplopers mij hoop: zoveel investeringen in duurzaamheid, zoveel dat er al kan! Dat is eigenlijk ook mijn eigen belang. En dat belang gun ik onze studenten ook. Studenten krijgen hoop en handelingsperspectief door te leren van de praktische vraagstukken van ondernemers die hun best doen voor een betere toekomst – de toekomst van onze studenten. Anderzijds kan de frisse meedenkkracht van onze studenten koplopers in Het Noorden helpen versnellen. Hoe word je duurzame docent van het jaar? Vorige week donderdag ben ik verkozen tot duurzame docent van het Hoger Onderwijs *. Deze beloning heeft me geraakt, omdat ik hem kreeg voor mijn integrale visie op duurzaamheid, mijn vele samenwerkingen én de uitgesproken verwachting dat ik met deze prijs als ambassadeur in het Noorden veel kan bereiken. Poeh. Dat gaat natuurlijk alleen samen. Help je ook mee?! Het KANNN wil nog veel meer leden 😊. Wil je met jouw bedrijf of organisatie ook praktisch aan de slag met integrale verduurzaming, samen met andere Koplopers? Of wil je ondernemers tippen? Kijk dan op onze pagina Koploper worden. Ben je al deelnemer (geweest) aan een Koploperproject. Meld je dan aan als lid van Het KANNN. Hoe meer leden we hebben, hoe meer we kunnen doen voor Koplopers. Aanmelden kan via deze link. * De duurzame docent verkiezing is een initiatief van de Coöperatie Leren voor Morgen, Teachers for Climate, NADO, Youth for Climate, Studenten voor Morgen, Meesters met Dromen, Duurzame PABO en SME. De duurzame docent verkiezing is bedoeld om duurzame docenten in het zonnetje te zetten en verhalen te verzamelen, zodat best practices en eigen ervaringen worden gedeeld. Meer lezen over de verkiezing van 2024? Kijk dan hier.

Afgelopen donderdag 21 maart kwamen de 10 deelnemers aan het tweede Koploperproject Overijssel bij elkaar in Enschede om de uitkomsten van de nulmetingen met elkaar te delen. Het was weer een inspirerende bijeenkomst met enthousiaste Koplopers, die serieus aan de slag zijn met verduurzaming, een ieder met zijn/haar eigen focus, maar allemaal intrinsiek gemotiveerd. Theo de Bruijn van IAA Architecten was dit keer de gastheer. Hij vertelde over de renovatie van dit prachtige stukje cultureel erfgoed, waarbij veel van het oorspronkelijke karakter van het pand is behouden. Lees verder in het verslag van onze adviseur Esther Jansen van Wmkb.

Op 8 maart werd een inspirerend Koplopersymposium gehouden bij insectenwereld DoeZoo in Leens, georganiseerd in samenwerking met gemeente Groningen, gemeente Het Hogeland en het Koploperproject duurzaam ondernemen. De deelnemers aan het Koploperproject Stad & Ommeland rondden het project hiermee formeel af. Jurriaan Wentink van iWink ging met de Koploperprijs naar huis! Dagvoorzitter Jetta Post heette de bezoekers welkom, waarna wethouder Eltjo Dijkhuis van gemeente Het Hogeland het symposium opende. Coördinator en mede-adviseur van Koploperprojecten in provincie Groningen, Ada Kruiter, werd in het zonnetje gezet. Ze legt haar rol als coördinator en adviseur na 11 jaar neer. Opvolgster Sanne Marissen neemt haar rol over. De schijnwerpers gingen van Ada naar de Koplopers die groepsgewijs naar voren werden gevraagd om aan tafel te schuiven. DoeZoo, iWink en Waddenfun schoven als eerste aan bij Jetta Post. Per bedrijf werd een inspirerende film vertoond. Vervolgens stelde Jetta Post vragen over hun deelname aan het project. DoeZoo vertelde over de bouw van hun locatie en gaf aan dat het riet op het dak uit het Lauwersmeergebied afkomstig is. iWink heeft software ontwikkeld om online duurzaamheidsverslaglegging op een gemakkelijke, juiste en visueel aantrekkelijke manier te presenteren. Waddenfun geeft materialen graag een tweede leven waardoor unieke spullen een warme sfeer geven aan het adventurepark. Na de ervaringen van de eerste drie Koplopers gaf Ton van der Made van DoeZoo een bijzonder inspirerende dierenshow waarbij de zaal ademloos naar hem luisterde. DoeZoo is voor de wet een dierentuin, maar is vooral een natuureducatief park. Ton vertelde allerlei interessante weetjes over de dieren in het park, maar zijn belangrijkste boodschap was hoe belangrijk het is dat we zorgen voor de natuur en de biodiversiteit daarin. Hij maakt zich dan ook erg boos over de bezuinigingen op het biologieonderwijs. Zij verhaal werd met veel applaus ontvangen. Vervolgens gingen Marenland Recreatie, Frans Muller Benelux en P&P Projects het gesprek aan met de dagvoorzitter. Wederom werden filmpjes getoond en vragen gesteld. Marenland Recreatie wil volledig inzetten op duurzaam ondernemen en heeft daarom Harma Oosterheerd aangesteld als coördinator duurzaamheid, een nieuwe functie binnen de organisatie. Frans Muller Benelux vertelde over de schoenlepels, gemaakt op eigen initiatief, van aangespoeld plastic op Terschelling. P&P Projects liet in het bedrijfsfilmpje zien hoe onder meer afgedankte KNRM pakken worden gebruikt om leuke tassen en rugzakken van te maken. New Nexus en Schierzicht sloten af, ook met video’s en een interview. New Nexus vertelde onder meer over de foodtruck die ze op de kop hebben getikt en nu gebruiken voor eigen evenementen, maar deze ook inzetten met een maatschappelijk doel. Schierzicht, gevestigd in de Haven van Lauwersoog, draagt bij aan het Dark Sky initiatief van het Nationaal Park Lauwersmeer. Dit houdt in dat het gebied zijn duisternis in de nachten behoudt. Schierzicht werkt mee aan het lichtplan van de haven. Dit zijn nog maar een paar voorbeelden. Stuk voor stuk hebben deze Koplopers nog veel meer stappen gezet om hun eigen bedrijfsvoering te verduurzamen en ook te werken aan duurzamere producten en diensten. Het Koploperproject heeft de deelnemers geholpen om duurzaamheid structureler op te pakken. Vooral de nulmeting en de Duurzaamheidsagenda worden als erg nuttig ervaren. En niet in de laatste plaats het leren van elkaar. Toen was het moment aangebroken voor de uitreiking van de Koploperprijs. Wethouder Mirjam Wijnja las het juryrapport voor. Daaruit bleek dat het een close-call was, maar iWink kwam als winnaar uit de bus. Jurriaan Wentink die namens iWink aan het project meedeed, nam de prijs in ontvangst. Die bestaat uit een cheque voor een biologisch gekweekt appelboompje van oud ras, dat symbool staat voor duurzaam ondernemen als continu groeiproces. Tot slot reikte ze aan alle Koplopers het felbegeerde Koplopercertificaat uit. Daarmee kunnen ze laten zien dat ze serieus bezig zijn met verduurzamen. Na afloop werd nog gezellig nagepraat, onder het genot van een hapje en drankje. De deelnemers aan het Koploperproject Stad&Ommeland waren: Insectenwereld DoeZoo, Leens Restaurant Schierzicht, Lauweroog Marenland Recreatie, Winsum Adventurepark Waddenfun, Wehe den Hoorn P&P Projects, Groningen New Nexus, Haren Frans Muller Benelux, Groningen iWink, Groningen Hieronder vind je een foto-impressie van het symposium. Filmpjes vind je binnenkort terug op ons Youtubekanaal. Maar neem gerust alvast een kijkje, want er staan nog veel meer interessante filmpjes op van andere Koplopergroepen.

De vierde nieuwsbrief van het Koploperproject is uit! Vol nieuws van en voor Koplopers in duurzaam ondernemen. Met onder meer: Een verslag en de aftermovie van ons prachtige Koploperevent op 21 november in De Lawei in Drachten De lancering van ons Koploper Alumninetwerk Het KANNN Een uitgebreid interview met Wouter Stadhouders van StadLandWater, onze 500ste Koploper Ons partnership met de Nationale Duurzame Bedrijvenroute Nieuws van nieuwe en lopende Koploperprojecten Lees 'm hier online. Wil je op de hoogte blijven, schrijf je dan even in op onze nieuwspagina. Veel leesplezier! Jaap de Vries, namens het hele Koploperteam NL

Nou ja, dat vergt nog heel veel oefening, maar wat was het een leuke afsluiting van het eerste Koploperproject in Overijssel! Na de mooie bijeenkomst van vorige week, waarop de Koploperprijs werd uitgereikt aan Aebi Schmidt en alle deelnemers hun Koplopercertificaat ontvingen, hadden we vanmiddag een afsluitende evaluatiebijeenkomst. Duurzaam golfen Na de ontvangst in de gezellige kantine vertelden Niek Vreeman en Leon van den Barg eerst over deze bijzondere baan, die prachtig gelegen is in de bossen van het groene glooiende Vechtdal. Zeker voor zo'n baan midden in het groen is duurzaamheid belangrijk. Natuurlijk beheer van het terrein is uiteraard een belangrijke prioriteit, maar ook is veel aandacht voor energiegebruik, duurzaam inkopen, en milieuzorg. Hooge Graven is bovendien gecertificeerd voor het internationale GEO certificaat. Golfclinic De evaluaties combineren we meestal met een gezellige afsluiting. En ja, als een van de deelnemers de Golfclub Hooge Graven in Ommen is, dan is een golfclinic natuurlijk een passende afsluiting. Na afloop van de evaluatie kregen we een uitleg van een ervaren golfpro. Dat was ook wel nodig, want bijna niemand in de groep had nog ervaring. Toch er zat duidelijk talent in de groep, want sommige ballen schoten ver in de 'driving range'. Maar er waren ook heel veel bloopers. Er komt toch meer bij kijken dan je op het eerste gezicht denkt. We mochten oefenen met verschillende 'clubs', om te ervaren wat het verschil is, terwijl ervaren golfers ons instructies gaven. Al met al erg geslaagd! Toch een hole in one? Het Koploperproject met deze groep was toch wel een beetje een hole in one, want uit de evaluatie bleek dat alle deelnemers heel positief waren over hun deelname. Allemaal zouden ze andere bedrijven en organisaties zeker aanraden om ook mee te doen aan een Koploperproject. Naast dat het sowieso belangrijk is om als bedrijf met duurzaamheid bezig te zijn, gaf het project volgens de deelnemers ook veel inzicht en structuur, om het beter in de organisatie te kunnen borgen. De gebruikte tools, zoals de DuOn-Scan, DuOn-Agenda en de Milieubarometer, werden heel handig en bruikbaar gevonden. Erwin Wevers van EuroMouldings in Nijverdal vertelde dat het project ook had geholpen bij het verkrijgen van het Ecovadis-certificaat: "ik kon zo een aantal stukken die we in het Koploperproject hadden gemaakt uploaden als bewijs, en scoorde daarmee gelijk acht punten hoger". Niet in de laatste plaats werd de uitwisseling tussen de deelnemers als zeer inspirerend ervaren. Leon van den Barg: "Ik vind het gewoon jammer dat het project nu afgelopen is, want het was ontzettend inspirerend, leerzaam en gezellig". Na afloop werd nog veel bijgepraat en werden nog allerlei ideeën uitgewisseld over mogelijke vervolgacties, onder het genot van een drankje en heerlijke vegetarische hapjes. Een volgende groep in Overijssel staat alweer in de startblokken. Op 1 november is de kickoff in het provinciehuis in Zwolle. Er zijn nog een paar plekken beschikbaar, met subsidie van de provincie. Interesse? Kijk dan op koploperproject.nl of meld je gelijk aan via deze link.

Wist je dat Groningen een kraamkamer van Koplopers in duurzaam ondernemen is? Zij pakken de rol van inspiratiebron, innovatie-partner of duurzame versneller in de regio graag op. Aan twee van deze Koplopers brachten we een bedrijfsbezoek met de Koplopergroep Stad & Ommeland. Frans Muller Benelux Het bezoek begon met een ontspannen lunch aan de lange tafel in het hoofdkantoor van Frans Muller Benelux, gevestigd aan het Winschoterdiep. Deze Koploper levert accessoires en onderhoudsproducten voor schoenen aan meer dan 3500 retailers in de Benelux. Het familiebedrijf bestaat al meer dan 150 jaar en is inmiddels van vader op zoon overgegaan op de 6e generatie, in de persoon van Rutger Muller. En daar zie je nog de stille getuigen van zoals het eerste bode-wagentje waarmee de vertegenwoordigers op pad gingen en de schoenpoets-stoel. Inmiddels is het hart van dit supermoderne bedrijf een gedigitaliseerd distributiesysteem waarmee via de kassa’s (IDI), winkelvoorraden direct in het magazijn in Groningen worden uitgelezen. Er gaat geen minuut verloren in de orderverwerking en dus hoeven winkels nooit meer nee verkopen. Frans Muller geeft bovendien trainingen aan winkelpersoneel over adequaat onderhoud van schoenen. Het bedrijf besteedt veel aandacht aan de verduurzaming van de eigen bedrijfsprocessen, productlijnen, verpakkingen en fournituren. Grondstoffen worden in Noord-Nederland verwerkt tot hoogwaardige verzorgingsproducten, waarvan het merk ‘Collonil’ de bekendste is. Onder het motto We Care for Shoes, wil Frans Muller schoenen een langer leven geven. Rutger is zelf ook steeds op zoek naar duurzamere producten voor het assortiment. Zo liet hij circulaire schoenlepels maken van op Terschelling gejutte visnetten en plastic. Ook aanwezigen kregen een 'Koploper sneak peek' mee van een nieuw verzorgingsproduct in een pompflacon: Shoe Sustain, op waterbasis, plantaardig, biologisch afbreekbaar, niet-giftig en vrij van PFAS en drijfgassen. P&P Projects Het tweede bezoek ging naar P&P Projects op bedrijventerrein Zuidoost. Daar werden we verrast met circulair ontworpen mode en kleding, bureau-artikelen, cadeau- reis- interieur- en keukenartikelen die als relatiegeschenken of ter promotie door organisaties, op festivals in winkels en door bedrijven worden verkocht of cadeau gedaan. De variaties en materialen zijn eindeloos. Bijvoorbeeld producten van gerycled glas, hennep, hout, wol, bio katoen of afgekeurde KNMR-reddingspakken. In de eigen drukkerij van P&P Projects maakten de Koplopers tijdens een workshop zeefdrukken kennis met dit prachtige ambacht. Het resultaat mag er zijn. Alle deelnemers konden goed thuiskomen met een custom-made bio T-shirt, zelf bedrukt met het Koploper embleem. Het bedrijf heeft een geavanceerde zeefdruk installatie en werkt met verf op waterbasis. Hiervan staan er slechts drie in Nederland. Dankzij een ‘luchtomwalste’ installatie en zonnepanelen, draait het bedrijf volledig op zelf opgewekte stroom. Tijdens de gezellige netwerkborrel na afloop maakten de Koplopers de cirkel rond. Met nieuw opgedane ideeën werden alweer de volgende acties in het eigen bedrijf uitgezet. Lees hier meer over de kickoff van dit project en de deelnemers. Op 8 maart 2024 wordt het afsluitende Koplopersymposium van deze groep gehouden bij DoeZoo in Leens. Wil je ook geïnspireerd worden door deze Koplopers? Meld je dan snel aan via onze agenda.