Zoekresultaten

Het is een gastvrije ontvangst op deze inspirerende ochtend van de 10e mei 2022 in het prachtige Openluchtmuseum Het Hoogeland te Warffum. We krijgen een exclusieve rondleiding van directeur en Koploper Stijn van Genuchten. De deelnemers van het Koploperproject duurzaam ondernemen starten met koffie en cake. De ochtend is bedoeld om met het ambachtsoog naar de toekomstkansen van de Koplopers te kijken. Een speciale plek is gereserveerd voor studenten Jelle en Julie van de Hanzehogeschool. In hun rol als woordvoerders van de toekomst nemen ze plaats op ‘de stoel van de toekomst’. Acht Koplopers in toekomstbestendig ondernemen ondergingen de afgelopen maanden een Nulmeting op de onderwerpen, People, Planet, Profit, Proces en Behoorlijk Bestuur. Vandaag ronden ze de eerste fase van het Koploperproject af met een bedrijfspitch. Met de opgedane inzichten over bijvoorbeeld de CO2-impact van het bedrijf brengt iedere Koploper focus aan en kiest een duurzame strategie. De duurzame ambities zijn hoog. Ze worden interactief uitgewisseld en kritisch bevraagd door mede Koplopers en door de ‘woordvoerders van de toekomst’. Met vragen als ‘Hoe pas je de duurzame ruil- en deeleconomie in je bedrijf toe?’ Koploper Reitze ten Cate van Groepsaccommodatie de Energiek stelt met zijn bedrijf graag een voorbeeldfunctie voor de regio. ‘Onze gasten en scholieren worden met grijpstokken verleid tot bewust en respectvol zwerfafval opruimen in de natuur. Mijn investering in het Koploperproject is overigens al binnen een maand terugverdiend door in gesprek te gaan met verzekeraar en mede Koploper Univé Noord Nederland’. Koploper Stijn van het Openluchtmuseum weet op korte termijn kosten te besparen door minstens 4 van de 14 gebouwen van het gas af te koppelen. De warmtepomp kan worden ingesteld op 12 graden omdat de panden niet bewoond worden. Koploper Piet Schudde van Univé NN gaat nu het ‘laaghangend fruit’ kan plukken. Er is een beloningssysteem in de maak voor duurzaam woon-werkverkeer van onze 177 medewerkers. Dat levert een serieuze besparing op mobiliteitskosten op en heeft een positieve impact op de footprint van het bedrijf.’ Koploper Henk Bolhuis van Ecologisch hoveniersbedrijf De Wilde Appel begeleidt 50% van zijn mensen met afstand tot de arbeidsmarkt in een gezonde werkomgeving. Tijdens de nulmeting kwam het inzicht dat jonge mensen graag voor een ecologisch tuinbedrijf willen werken. ‘Maar goede mensen zijn schaars en dan moet je dat wel communiceren op je website. Dus daar gaan we nu mee bezig’. Harrie Hoek van het Museum Menkemaborg legt de focus op het borgen van MVO in het aanbestedingsproces voor leveranciers. ‘We doen dat al lokaal maar we willen duurzaamheid ook als harde eis stellen en communiceren naar de stakeholders.' Voor Mariska Verkleij van Koploper en Aardappelgroothandel Landjuweel ‘vallen alle puzzelstukjes in elkaar en we hebben het doel CO2 neutraal ondernemen nu concreet in beeld. Daar worden wij heel enthousiast van. Onze uitdaging ligt bij energie opwek, mobiliteit, transport en duurzame verpakkingen.’ Koploper Pieter de Boer van Eemshout Prefab rekent de economische winst van zijn investeringen aan de Koplopers voor. ‘Wij leveren afvalstromen in geperste vorm aan recyclingbedrijven zoals plastics, glaswol en pallets. Dat is voor hen een aantrekkelijk alternatief vanwege het grondstoffentekort. De zonnepanelen produceren 3 maal de opbrengst van het eigen stroomverbruik. Dit leveren we terug aan de leverancier. De investering in 8 elektrische auto’s verdienen we razendsnel terug met de besparing op brandstof, ook voor de medewerkers!’ Pieter attendeert ons op de trend van ademende damp-open gebouwen. Toepassingen van ecologisch vlas en hennep zijn nu nog duur, maar als productie op schaal en lokaal plaatsvindt profiteert iedereen van de winst!’ Het was inspirerend om te zien hoe iedereen enthousiast aan de slag is met de uitkomsten van de nulmeting en vol energie de volgende stappen zet. Nu de Koplopers de deuren open hebben gezet dienen zich voortdurend duurzame kansen aan. In de tweede fase gaan ze aanbevelingen en doelen vertalen in hun eigen Duurzame Agenda. De Duurzame Agenda's worden tijdens de volgende bijeenkomst in juli uitgewisseld, waarna de opmaat naar het Koplopersymposium in oktober 2022 begint. Tijdens het Koplopersymposium worden de ambities en resultaten gedeeld met een breder publiek. Het Koploperproject is mede mogelijk gemaakt door de gemeente Het Hogeland en de Provincie Groningen. Het Koploperteam bestaat uit Reina Boels van ReinAdvies, Jaap de Vries van DZyzzion en Ada Kruiter van CirculairActief.

Op 30 juni kwamen de Koplopers in Zuid- en Oost-Drenthe bij elkaar voor een tweede workshop, waarin de Duurzaamheidsagenda's met elkaar werden uitgewisseld. De bijeenkomst vond plaats in het inspirerende Rensenpark in Emmen. We startten met een enthousiaste inleiding van Linda Meijer (van Green Drinks Emmen en nog veel meer) over het Rensenlab, een creatieve broedplaats in het vroegere nachtdierenverblijf in het Rensenpark, waar de komende tijd allerlei initiatieven worden ontwikkeld rondom de circulaire economie, met veel inzet van vrijwilligers en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Nu zijn er al diverse activiteiten voor kinderen georganiseerd. Linda leidde ons ook rond in de (bloedhete) oude kas, die omgetoverd is in een creatieve speelplek, waar ook allerlei activiteiten plaatsvinden. Uitwisseling DuOn-Agenda’s Na een korte introductie van Jaap de Vries (DZyzzion / Koploperteam) op het programma en de bedoeling van de DuOn-Agenda, gingen de aanwezige Koplopers in tweetallen uiteen om hun agenda’s met elkaar te delen. Er is veel besproken. Teveel om hier op te noemen, maar enkele leerpunten die hieruit naar voren kwamen waren: De DuOn-Agenda is een nuttige tool om de aanpak van duurzaam ondernemen te structureren en de voortgang meetbaar te maken. Dat helpt straks ook in de communicatie richting je stakeholders, die steeds vaker om duurzaamheid vragen. Ook zit er regelgeving aan te komen vanuit de EU over rapportageverplichtingen, die ook het MKB zal raken. Met de DuOn-Agenda ben je dan al een eind op weg. Het is belangrijk om de medewerkers te betrekken en om commitment van de directie te hebben. Als je het goed wilt oppakken, is het wel zaak dat een of meer medewerkers hiervoor tijd beschikbaar krijgen. Je doet het er niet zomaar even bij. Het is ook zaak om hiervoor mensen te zoeken die enthousiast zijn over duurzaamheid of bepaalde aspecten hiervan. Het moet wel behapbaar blijven. Dus prioriteiten stellen is belangrijk. Het vergt nog wel wat finetuning om de doelen, ambities en acties voldoende SMART te maken. Dat is wel belangrijk om de voortgang ook goed te kunnen meten. Duurzaamheidscommunicatie Jaap gaf vervolgens een korte uitleg over MVO/duurzaamheidscommunicatie. Waar let je op bij b.v. branding, marketing, interne communicatie en duurzaamheidsverslaglegging? Hoe zorg je voor een goed verhaal en hoe voorkom je greenwashing? Tot slot kregen de Koplopers een communicatieopdracht mee, waarmee ze hun eigen duurzame verhaal goed op een rij kunnen zetten. Daarmee kunnen ze hun stakeholders informeren, bijvoorbeeld via hun website, in offertes, aanbestedingen etc. De inzending is tevens de input voor de Koploperprijs die aan het einde van het project zal worden uitgereikt aan de Koploper met het meest overtuigende verhaal. ZeroCO2 Tot slot vertelde Sanne Vogel van ZeroCO2 over hoe dit initiatief is ontstaan uit de deelname van Harrier Accountancy aan een eerder Koploperproject in Groningen en Koplopers en andere ondernemers kan helpen bij de praktische uitvoering van duurzaamheidsmaatregelen. Daarbij ligt de focus vooral op hoe je die maatregelen slim kunt financieren, uit eigen middelen, subsidies, fiscale regelingen of een combinatie daarvan. Maar er kan eveneens hulp worden geboden bij communicatie en rapportage. De komende tijd gaan het Koploperproject en ZeroCO2 meer samen optrekken in het Noorden, om zoveel mogelijk bedrijven te helpen om toekomstbestendig te worden. Afsluiting Het Koploperproject Zuid- en Oost-Drenthe zal in het najaar worden afgesloten met een openbaar event.

Dinsdag 21 juni vond de eerste vervolgbijeenkomst plaats van Koploperproject Noordoostpolder. De deelnemers waren te gast bij DeelWerk-NOP waar na een kennismaking en rondleiding de workshops van start gingen. Lees verder op de website van Energiepioniers NOP.

Afgelopen donderdag kwamen de Koplopers uit de regio Zuid- en Oost-Drenthe bij elkaar om de nulmetingen in het kader van het Koploperproject met elkaar uit te wisselen. De bijeenkomst vond plaats bij Koploper Kraats Kaas in Hoogeveen. Directeur Ton Bosch verzorgde een boeiende rondleiding door de fabriek, uiteraard nadat we ons in beschermende kleding en schoenen hadden gehesen. Voedselhygiëne staat in zo'n bedrijf uiteraard voorop. Mooi om te zien dat er ook constant gewerkt wordt aan het verminderen van verpakkingsmateriaal en de recyclebaarheid daarvan. Jaap de Vries presenteerde een overzicht van alle uitkomsten. Daarna presenteerden alle Koplopers de uitkomsten van hun eigen nulmetingen aan elkaar. De meesten zijn al best goed op weg, vooral op sociaal gebied, maar er zijn nog genoeg verbetermogelijkheden. Die variëren van laaghangend fruit, zoals de inkoop van (echte) groene stroom, diverse besparingsmogelijkheden en verdere scheiding van afval, tot grotere investeringen zoals zonnepanelen, gasloze installaties en elektrische bestelwagens. Ook belangrijk is het proces: hoe zorg je voor een meer structurele aanpak, door beleid, actieplanning en het betrekken van je medewerkers. De komende periode gaan de Koplopers aan de slag met het opstellen van een praktische duurzaamheidsagenda, om daarmee hun inspanningen ook meetbaar te maken. Deze agenda's worden op de volgende bijeenkomst weer met elkaar gedeeld. In september wordt het project afgerond met een Koplopersymposium. Zie dit nieuwsitem voor de deelnemers en een verslagje van de kick-off van deze groep.

Wat betekent het om toekomstbestendig te ondernemen in de gastvrijheidssector? Wat kan je als ondernemer doen en hoe betrek je je gasten, medewerkers en leveranciers hierbij? Dit was het centrale thema van het Koplopersymposium op donderdagmiddag 21 april in De Harmonie in Leeuwarden. Tien Koplopers, variërend van schouwburg en museum tot zeilschool en hotel, deden de afgelopen maanden mee aan een Koploperproject. Op het symposium deelden ze hun ervaringen en enthousiasme met een breder publiek. Het Koploperproject In het Koploperproject gaat een groep bedrijven gezamenlijk aan de slag om duurzaam en circulair ondernemen structureel op te pakken. Na een grondige nulmeting stellen ze een praktische duurzaamheidsagenda op en verbeteren ook hun communicatie. Daarbij kijken ze zowel naar hun bedrijfsvoering als naar hun product- en dienstverlening. De Koploperprojecten, waaraan inmiddels meer dan 450 bedrijven en organisatie deelnamen in meerdere provincies, zijn een initiatief van Jaap de Vries van DZyzzion uit Drachten. Symposium Dagvoorzitter Marriël Edzes begeleidde met veel enthousiasme het programma. Als eerste interviewde zij het Koploperteam (Jaap, Marlies en Marije) dat de deelnemers heeft begeleid. Namens de partners Ynbusiness, Vereniging Circulair Friesland (VCF) en Toerisme Alliantie Friesland (TAF) vertelde Hanneke Schmeink waarom zij dit project mede mogelijk maakten. In een eerste talkshowronde interviewde Marriël de eerste groep Koplopers. Allemaal watersportgerelateerde bedrijven: Aquacamping en Jachthaven De Rakken, Jachthaven De Domp, Zeilschool Pean, Zeilschool Natuurlijk De Veenhoop en Jachthaven Hindeloopen. Om een beeld te krijgen van de bedrijven werd vooraf een zelfgemaakt mini-vlogje van elk bedrijf vertoond (bekijk hier de vlogjes van de eerste groep). Het enthousiasme straalde af van de groep. “We doen best veel, maar het vertellen erover zijn we vergeten”. Zo gaat Hans van Jachthaven De Domp zijn jaarlijkse 4.000 bezoekers via hun informatieboekje vertellen wat ze aan duurzaamheid doen. Voor de pauze gaven leveranciers van circulaire producten voor de gastvrijheidssector een korte pitch van een minuut: Fryslân Fungies (oesterzwammen op koffiedik), Loofy’s (verzorgingsproducten), Circ (biovergister), Ekwadraat (aquathermie), Hydraloop (grijs water recycling), Pottle (hergebruik van glas) en De Stille Boot (elektrisch varen). In de pauze en tijdens de borrel gaven ze verdere uitleg over de mogelijkheden. In de tweede talkshowronde was het de beurt aan Stadsschouwburg De Harmonie, Theater De Koornbeurs, Hotel De Walvisvaarder, Nieuw Allardsoog en Fries Museum. Ook zij hadden een enthousiaste vlog gemaakt (bekijk hier de vlogjes van de tweede groep). Ook deze Koplopers zijn voortvarend aan de slag, ook met het oog op de toekomst. Dick van Hotel De Walvisvaarder: “ik ben net opa geworden en wil aan mijn kleinkinderen een betere planeet achterlaten” Bewustwording is nog geen gedragsverandering Daarna was het de beurt aan Elisah Pals van Zero Waste Nederland. Zij vertelde een inspirerend verhaal over haar eigen reis en motivatie om afvalvrij te gaan leven en wat bedrijven kunnen doen om zo weinig afval mogelijk afval te produceren. Bijvoorbeeld door het toepassen van nudging en welke voordelen dat oplevert. Het gaat hierbij ook om minder verspilling van materialen, water en energie. Om voedselverspilling tegen te gaan had Elisah als tips om beter in te kopen, rekening te houden met no shows en na afloop gasten het overgebleven eten actief aan te bieden, bv. in een doggy bag. Jachthaven Hindeloopen wint de Koploperprijs! Het symposium werd afgesloten met de uitreiking van het de Koploperprijs aan de Koploper die de meest overtuigende communicatieopdracht heeft aangeleverd. Namens de jury (bestaande uit Geesje Duursma van restaurant De Pleats en zelf in 2013 winnaar van de Koploperprijs, Liesbeth Schievink van De Zaak van Interactie en Evert-Jan van Nijen, directeur van Vereniging Circulair Friesland) reikte Evert-Jan de Koploperprijs uit aan Jachthaven Hindeloopen. Zij waren de terechte winnaar door hun ambitieuze doelstelling, energieneutraal in 2030, en door hun challenges voor gasten en hun kinderen. Tenslotte ontvingen alle deelnemers het Koplopercertificaat. Tijdens de borrel werden heel toepasselijk diverse duurzame hapjes geserveerd en werd nog veel nagepraat. Meer informatie over het Koploperproject: www.Koploperproject.nl. Of neem contact op met Jaap de Vries van DZyzzion: info@dzyzzion.nl of telefonisch 0655 837273. Bekijk hieronder een fotoimpressie van deze inspirerende middag.

In het prachtige conferentieoord Nieuw Allardsoog in Bakkeveen kwamen de deelnemers van het Koploperproject duurzame gastvrijheid bij elkaar om hun duurzaamheidsagenda’s met elkaar te delen. De Koplopers kregen in de afgelopen maanden een uitgebreide nulmeting. Het integrale Duurzaamheidsprofiel en het Milieubarometerverslag lieten goed zien wat er allemaal al goed gaat en waar de verbetermogelijkheden liggen. De uitkomsten zijn in een eerdere workshop in de groep gedeeld. De vele aanbevelingen en praktische tips hieruit zijn vervolgens door de Koplopers vertaald in een praktische duurzaamheidsagenda (DuOn-Agenda), waarmee duurzaam ondernemen goed in de organisatie wordt verankerd. In de agenda worden acties gekoppeld aan meetbare ambities en indicatoren. Naast acties op inhoudelijke thema’s op het gebied van behoorlijk bestuur, people, planet en profit, zijn ook acties geformuleerd om te zorgen voor een permanent verbeterproces. Na een korte intro van Jaap de Vries van het Koploperteam, gingen de Koplopers gedurende twee keer een half uur in tweetallen aan de slag om elkaars agenda’s door te nemen en van elkaar te leren. Tussen beide rondes door nam Andele Zijlstra van Nieuw Allardsoog ons mee op een korte rondleiding door het bedrijf en een zonnige wandeling door de prachtige omgeving. Er kwam heel veel aan de orde. Teveel om hier te benoemen. Maar Marije Boersma en Marlies Ballemans namen deel aan de tweegesprekken en vatten een aantal gesprekspunten na afloop kort samen: Het betrekken van de medewerkers bij verduurzaming is voor alle Koplopers een belangrijk actiepunt. De meesten zijn direct al aan de slag gegaan met het formeren van een (green)team en hebben taken verdeeld op basis van interesse en enthousiasme in de DuOn-Agenda. Deze krijgt ook een vaste plek op de agenda van het werkoverleg. Ook vrijwilligers (zoals bij het Fries Museum) worden meegenomen. Door het goede voorbeeld te geven als gastvrijheidsondernemer, kan je bewustwording stimuleren bij je bezoekers. Dat heeft potentieel een veel grotere impact dan wat je zelf doet. Deze voorbeeldrol kan nog veel beter worden benut. Daarbij is het wel zaak om de juiste toon te vinden en niet te belerend over te komen. Het vervoer van de bezoekers is een fors deel van de impact. Je kunt hier als gastvrijheidsondernemer best invloed op uitoefenen, bijvoorbeeld door informatie te geven over alternatieve vervoersmogelijkheden, carpoolen, parkeren, laadpunten etc. Het is dan wel handig om te weten hoe die vervoersstromen in elkaar zitten. Sommige Koplopers gaan dan ook eerst aan de slag met een vervoersonderzoek. Bij acties gericht op je bezoekers, is het mooi om aan te sluiten bij landelijke initiatieven, zoals bijvoorbeeld de Week zonder Vlees of Earth Hour. Stagiaire Kirsten Westerhuis maakte voor De Harmonie een handige Duurzaamheidskalender met allerlei events die in 2022 plaatsvinden. Deze wordt ook met de groep gedeeld. Sommige Koplopers gaan duurzaamheid ook meenemen in hun klantonderzoeken, om te weten te komen wat klanten belangrijk vinden op dit gebied. Ook in de samenwerking met leveranciers valt veel te behalen. Het verschil zit soms in kleine dingen. Zo lukte het Hotel De Walvisvaarder om sinaasappels in zakken te laten aanleveren, in plaats van in kratten. Dat scheelt veel magazijnruimte en vervoer. Energie speelt bij alle Koplopers een belangrijke rol, niet in de laatste plaats vanwege de stijgende prijzen. De aanpak is per bedrijf wel verschillend. Zo is de duurzaamheidsagenda voor De Koornbeurs een goede aanleiding om met de gemeente in gesprek te gaan voor de benodigde investeringen voor besparingsmogelijkheden. Jachthaven Hindeloopen produceert al heel veel stroom met zonnepanelen, maar gaat juist kijken hoe ze hiervan meer zelf kunnen gebruiken, door slim laden van boten en auto’s. Ook over allerlei andere zaken, zoals lokaal inkopen, voedselverspilling, verpakkingen en dergelijke werden veel praktische tips uitgewisseld. De Koplopers willen vooral praktisch aan de slag en resultaten laten zien. Maar willen dit ook uitdragen en gaan dan ook in de komende tijd meer aandacht besteden aan communicatie, bijvoorbeeld via de website, social media, de menukaart etc. Jaap de Vries gaf vervolgens een korte uitleg over duurzaamheidscommunicatie. Waar let je op bij b.v. branding, marketing, interne communicatie en duurzaamheidsverslaglegging? Hoe zorg je voor een goed verhaal en hoe voorkom je greenwashing? Met deze tips in de achterzak gaan de Koplopers nu aan de slag met uitwerken van een communicatieopdracht. Ter afsluiting gaf Arjen Schol van Ynbusiness een introductie over allerlei mogelijkheden om investeringen in duurzame maatregelen te kunnen financieren, zoals subsidies, leningen, fiscale maatregelen en crowdfunding. De inspirerende bijeenkomst werd passend afgesloten met een drankje en overheerlijke vegetarische hapjes van Nieuw Allardsoog. Op 21 april 2022 zal in De Harmonie in Leeuwarden een inspirerend Koplopersymposium worden gehouden, waarin deze Koplopers hun ervaringen zullen delen met een breder publiek. We nodigen alle gastvrijheidsondernemers in Friesland hier van harte voor uit. Klik hier voor de aankondiging. Het Koploperproject duurzame gastvrijheid in Friesland wordt mogelijk gemaakt door de Toerisme Alliantie Friesland (TAF), Circulair Friesland, Ynbusiness en de provincie Friesland. De Koplopers worden begeleid door het Koploperteam Friesland: Marije Boersma, Marlies Ballemans en Jaap de Vries.

Donderdag 21 april vanaf 14:00 u zijn ondernemers uit de gastvrijheidssector van harte welkom om het Koplopersymposium bij te wonen in De Harmonie te Leeuwarden. De afgelopen maanden gingen 10 Koplopers uit de Friese gastvrijheidssector samen enthousiast aan de slag om kansen voor verduurzaming op te pakken en zo toekomstbestendiger te gaan ondernemen. Op dit symposium delen ze graag hun ervaringen met jou. Wat kan je verwachten van deze middag? Een introductie over het Koploperproject Twee rondes inspirerende tafelgesprekken met elk 5 Koplopers waarin je veel mogelijkheden hebt om vragen te stellen Pitches* van een aantal leveranciers van circulaire producten en diensten voor de gastvrijheidssector Een inspirerende lezing van Elisah Pals van Zero Waste Nederland ** Uitreiking van de Koploperprijs en certificaten Na 17:00 u een afsluitende borrel met duurzame hapjes * Ontdek wat er allemaal mogelijk is om jouw bedrijf te verduurzamen, door in gesprek te gaan met onderstaande innovatieve bedrijven: Fryslan Fungies: van koffiedik naar oesterzwammen op je eigen menu. De Stille Boot: elektrisch varen in jouw bedrijf. Circ: biodigester reststromen omzetten in biogas. Ekwadraat: mogelijkheden met aquathermie. Pottle: van wijnfles naar nieuwe producten Hydraloop: duurzaam water besparen. Loofy’s: hippe plasticvrije hotelzeep en meer. ** Elisah Pals is een 38 jarige Brabantse met een passie voor natuur en avontuur. Ze heeft een fascinatie voor menselijk gedrag en hoe je dat op een positieve manier kunt beïnvloeden. In 2018 startte ze het burgerinitiatief Zero Waste Nederland, nadat ze zelf al 2,5 jaar afvalvrij leefde. Op een met plastic bezaaid strand realiseerde ze dat afval symbool staat voor hoe wij als mensheid met onze planeet omgaan. Ter plekke besloot ze haar slagkracht te gaan vergroten en haar tips en inzichten te gaan delen, gebruikmakend van positieve psychologie. Zo ontstond de afvalvrije burgerbeweging die inmiddels duizenden mensen telt. Elisah focust zich op afvalpreventie en verspilling in de brede zin van het woord, en sinds kort begeeft ze zich met succes ook op lobby-pad in Den Haag. De deelnemers aan dit speciale Koploperproject voor de gastvrijheidssector zijn: Aquacamping en Jachthaven De Rakken Camping en jachthaven De Domp Fries Museum Hotel de Walvisvaarder Jachthaven Hindeloopen BV Natuurlijk De Veenhoop Nieuw Allardsoog Stadsschouwburg De Harmonie Theater De Koornbeurs Zeilschool Pean Laat je inspireren over de kansen en mogelijkheden van duurzaam ondernemen voor jouw bedrijf en neem kosteloos deel aan dit Koplopersymposium! Aanmelden is mogelijk tot 18 april via de website van de Toerisme Alliantie Friesland. Het Koploperproject is een initiatief van Jaap de Vries van DZyzzion. In de afgelopen jaren deden al meer dan 450 bedrijven en andere organisaties mee aan een Koploperproject. Dit project voor de Friese gastvrijheidssector is een samenwerking tussen Toerisme Alliantie Friesland, Circulair Friesland, Ynbusiness, de Provincie Fryslân en DZyzzion. De Koplopers zijn begeleid door het Koploperteam Friesland bestaande uit Marije Boersma, Marlies Ballemans en Jaap de Vries.

Op weg naar duurzaam ondernemen als continu verbeterproces Afgelopen woensdag kwamen de deelnemers aan het Koploperproject gastvrijheidssector Friesland samen in Theater De Koornbeurs in Franeker om de resultaten van de nulmeting met elkaar uit te wisselen. Die liet zien dat ze op veel fronten al goed op weg zijn met duurzaam ondernemen, maar er waren ook nog genoeg eyeopeners dat er nog veel kansen liggen voor verbetering. Deze enthousiaste groep met tien Koplopers ging in oktober vorig jaar van start. Daarna is elke deelnemer eerst grondig doorgelicht met een nulmeting. Na een korte samenvatting van de uitkomsten van de groep als geheel door Jaap de Vries van DZyzzion, gingen de Koplopers uiteen in twee groepen om de eigen resultaten met de anderen te delen. Een van de conclusies uit de presentaties en discussies was dat de grootste impact van deze bedrijven niet zozeer in de duurzaamheid van de eigen bedrijfsvoering ligt, maar vooral in de bewustwording die ze bij de bezoekers kunnen stimuleren. En de mooiste manier om dat te doen is door zelf het goede voorbeeld te geven en daarmee je bezoekers enthousiast te maken. Een aantal highlights uit de bijeenkomst: De uitkomsten van de nulmeting geven veel houvast om duurzaam ondernemen meer structureel op te pakken. Voor partijen als Fries Museum, De Harmonie en De Koornbeurs helpt het hebben van duurzaamheidsbeleid ook in de gesprekken met de overheid, om investeringen in verduurzaming meer integraal te beoordelen. Zeker als daarbij ook hun voorbeeldfunctie en de impact daarvan op de bewustwording van de bezoekers als opbrengst wordt meegewogen. Maar natuurlijk zijn er ook genoeg stappen die de bedrijven zelf kunnen zetten en dat gebeurt ook al. Zo gebruikt De Harmonie al 4 jaar groene stroom uit Nederlandse windkracht en wordt koffiedik via Fryslân Fungies verwerkt via oesterzwammen tot vega-bitterballen. De meeste deelnemers hebben conventionele verlichting al vervangen door ledverlichting. Aan podiumverlichting worden hele hoge eisen gesteld. Daarin kunnen De Koornbeurs en De Harmonie elkaars expertise goed gebruiken. Het Fries Museum heeft al een paar keer tentoonstellingen gehouden over duurzame thema’s. Nu staat een nieuwe tentoonstelling op de planning over duurzame keramiek. Hotel De Walvisvaarder op Terschelling koopt groene stroom en gas via EnergieVanons. Dat is lokale groene stroom van energiecoöperaties, waarbij de winst weer terugvloeit naar de gemeenschap. Naar aanleiding van de actualiteit rondom The Voice, is ook het thema ethisch gedrag nog eens extra onder de loep genomen. Het duurzame imago van het conferentie- en recreatieoord Nieuw Allardsoog is nu al een belangrijke reden voor veel bedrijven om hiervoor te kiezen. Zo is er veel aandacht voor biodiversiteit op het terrein, de inkoop van Fair Trade en biologische producten, water- en energiebesparing en het voorkomen van voedselverspilling. Ze willen vooral voorop blijven lopen, ook door deelname aan het Koploperproject. Zeilschool Pean scoort op bijna alle sociale thema’s hoog, aldus Natasja van den Bos, in de eerste plaats door de onvergetelijke ervaring die elke zomer weer aan gemiddeld 160 kinderen wordt gegeven. Ook is er veel aandacht voor de gezondheid en vitaliteit van de medewerkers. De maaltijden zijn steeds vaker vegetarisch. Momenteel worden de mogelijkheden verkend om met aquathermie de recreatiewoningen te verduurzamen. Voor Zeilschool de Veenhoop is de nulmeting een waardevol overzicht, waarin mooi bij elkaar staat wat er al goed gaat en wat de verbeterpunten zijn. Meer bewustwording bij de medewerkers, waaronder veel zeilinstructeurs, is hier een aandachtspunt. Daar zit ook veel kennis en kunde. De chalets van Aquacamping en jachthaven De Rakken worden al elektrisch verwarmd, maar er zijn nog voldoende besparingsmogelijkheden. Producten en diensten worden zoveel mogelijk uit het eigen dorp gehaald. Duurzaamheid kan nog wel veel zichtbaarder gemaakt worden naar de buitenwereld. Camping en jachthaven De Domp was eerder al deelnemer aan een CIRCO Track en ging daardoor kritisch kijken wat er nog mogelijk was met gebruikte materialen. Zo heeft al het hout van een vervangen steiger een nieuwe bestemming gevonden, zoals voor de palen voor de rugbyvereniging. Daarmee is bovendien veel geld bespaard. Jachthaven Hindeloopen scoort als familiebedrijf hoog op de sociale thema’s, maar kan op milieugebied zaken nog wel structureler oppakken. Zo wordt nu onderzocht hoe de stroom van de eigen zonnepanelen zoveel mogelijk zelf verbruikt kan worden, bijvoorbeeld door deze te bufferen in het zwembad. Iedereen ziet overigens nog genoeg mogelijkheden om te verbeteren. Vaak genoemd zijn het opstellen van beleid en het nog meer betrekken van medewerkers en gasten. Ook het verminderen van plasticgebruik, het beter scheiden van afval en het gebruik van circulaire producten kan nog veel meer gebeuren. Een van de uitkomsten van de nulmeting is dat het bezoekersverkeer een groot deel uitmaakt van de footprint van deze bedrijven. Uiteraard wil je als gastvrijheidsbedrijf graag veel bezoekers en heb je minder invloed op de vervoerskeuze van je gasten dan bij je eigen vervoer. Toch komen er interessante oplossingen voorbij, zoals het stimuleren van deelmobiliteit, carpooling of het organiseren van een haal- en brengservice. Natuurlijk kan je ook je gasten informeren over bereikbaarheid per openbaar vervoer en fiets. Dit is zeker een onderwerp waarmee de Koplopers in de komende tijd aan de slag gaan. Om uiteindelijk CO2-neutraal te kunnen ondernemen is er ook nog veel aandacht nodig voor meer energiebesparing, inkoop van groene stroom, zonnepanelen en duurzamer vervoer. Bij de zeilscholen en jachthavens is elektrisch varen een belangrijk thema. Meerdere deelnemers vinden ook de optie om tot die tijd de resterende uitstoot te compenseren het overwegen waard. Zo kunnen wellicht ook CO2-neutrale diensten worden aangeboden. Denk aan CO2-neutraal theaterbezoek of een CO2-neutrale overnachting. Bijna iedereen vindt ook dat de communicatie, bijvoorbeeld via de website, nog veel beter kan. Opvallend is dat veel deelnemers al over een Green Key certificaat beschikken. Daarmee zijn al veel goede stappen gezet, maar de nulmeting van het Koploperproject liet zien dat er nog veel meer te halen valt. Vooral wordt dit als een kans zien om duurzaamheid nog veel integraler op te pakken en ook de hele organisatie hierin mee te nemen. Ook opvallend is dat kostenbesparing wel een belangrijk item is maar niet als hoogste prioriteit gezien wordt. Voor een goede bedrijfsvoering is duurzaamheid een must en het geeft ook een goed gevoel om met je bedrijf een bijdrage te leveren aan betere wereld, aldus de Koplopers. Meerdere deelnemers zien de selectie van een aantal SDG’s (Global Goals) als mooie doelen om een extra bijdrage aan te leveren, bovenop een solide basis van duurzaam ondernemen. Welke SDG’s worden gekozen verschilt nogal per deelnemer. In de praktijk is het soms ook lastig om de vertaalslag van de SDG’s naar het bedrijf te maken. Dat is nog een leuk thema voor een volgende bijeenkomst. Hanneke Schmeink van Circulair Friesland sloot tenslotte af met een presentatie over de ervaringen van de CIRCO Tracks, waaraan eerder een tiental bedrijven uit de gastvrijheidssector meededen, waaronder ook Hans Hofstede van De Domp. In zo’n traject gaan bedrijven samen met ketenpartners aan de slag om een product of dienst circulair te maken en daarbij een passend businessmodel te ontwikkelen. Op basis van de uitkomsten gaan alle deelnemers nu aan de slag met het opstellen van een praktische Duurzaamheidsagenda (actieplan), waarmee duurzaam ondernemen ook echt in de organisatie wordt geborgd als een permanent verbeterproces (PDCA-cyclus). Op de volgende bijeenkomst zullen deze actieplannen onderling worden gedeeld, om van elkaar te leren en wellicht ook acties gezamenlijk op te pakken. Het project zal in het voorjaar worden afgesloten met een passend event. Daarover later meer. Het Koploperproject gastvrijheidssector in Friesland wordt mogelijk gemaakt door de Toerisme Alliantie Friesland (TAF), Circulair Friesland, Ynbusiness en de provincie Friesland. Wil je weten wat het Koploperproject precies inhoudt en of het ook voor jouw bedrijf interessant is? Kijk dan hier.

Acht enthousiaste bedrijven en organisaties in Het Hogeland, trapten online en onder het genot van een thuisbezorgd duurzaam ontbijtje, het ‘Koploperproject toekomstbestendig ondernemen’ af. Wat onmiddellijk opvalt is de bezieling van de deelnemers. Die spat van het scherm af! De Koplopers zijn: De Wilde Appel, Aannemersbedrijf Sietsema, Eemshout Prefab, Museum Het Hoogeland, Landjuweel BV, De Menkemaborg, Groepsaccommodatie De Energiek en Univé Noord Nederland. Deze organisaties doen mee omdat ze het verschil willen maken voor de toekomst! Aaltje Bolhuis van Hoveniersbedrijf De Wilde Appel kwam tijdens de Promotiedagen in aanraking met het Koploperproject. ‘De integrale aanpak sprak ons gelijk aan en bovendien voel ik me verplicht aan de nieuwe generatie om alle duurzame kansen te benutten’. Dochter Rianne vult aan: ‘bijvoorbeeld de verduurzaming van ons materieel, daar is nog wat te doen’. Reitze ten Cate van Groepsaccommodatie de Energiek woont sinds een jaar op Het Hogeland en ziet een mooie kans om een duurzame keten van verbindingen te leggen. ‘Zo kunnen we ook een voorbeeld zijn voor de regio en wie weet voor heel Nederland!’. Univé Noord-Nederland heeft in Het Hogeland winkels in Bedum, Winsum en Uithuizen. HR-Manager Piet Schudde: ‘We gaan de geleerde lessen van het Koploperproject zeker ook meenemen naar onze andere 12 locaties in Noord Nederland’. Koploper Landjuweel wast, sorteert en verpakt tafelaardappelen voor de retailmarkt, met de focus op Nederlands product. KAM manager Mariska Verkleij: 'We hebben het afgelopen jaar een groot deel van ons assortiment onder het eigen ‘PlanetProof’ keurmerk kunnen uitleveren. Onze telers die zich hiervoor hebben laten certificeren zorgen ervoor dat ze minder energie gebruiken; uitstoot van broeikasgassen verminderen; zo zuinig mogelijk omgaan met water en waar mogelijk water hergebruiken; meststoffen slim gebruiken en bodemerosie voorkomen’. Directeur Stijn van Genuchten van Openluchtmuseum Het Hoogeland wil graag van het hoge energieverbruik af. ‘We hebben 20 historische panden, waaronder 8 rijksmonumenten. Daarnaast mogen we weleens kritisch kijken naar onze bedrijfsprocessen. Ook daar valt duurzame winst te behalen’. Harrie Hoek beaamt dit. Hij is voorzitter van de Stichting Menkemaborg. ‘Het zou mooi zijn als we onze pachter van restaurant ’Het Schathoes’ ook in deze verduurzamingsslag mee kunnen nemen.’ Pieter de Boer van Eemshout Prefab levert houtskelet woningen in heel Nederland. ‘Naast verduurzaming van inkoop van grondstoffen, is duurzaam transport voor mij een belangrijk thema’. De volgende keer sluit ook Bertil Sietsema van het gelijknamige aannemersbedrijf aan. Na de kennismaking vulde iedereen individueel de DuOn-quickscan in en deelde de resultaten. De komende 9 maanden gaan de Koplopers ieder met een persoonlijke adviseur aan de slag met een uitgebreide nulmeting met de DuOn-Scan, de Milieubarometer, de DuOn-Agenda en een communicatieopdracht. Ze krijgen een uitgebreid Duurzaamheidsprofiel, inzicht in wat er goed gaat en wat er beter kan en een schat aan tools aangereikt. De kick-off moest vanwege de coronamaatregelen helaas nog online plaatsvinden. Maar volgende maand is er een speciaal ingelaste coffee-to-go wandeling voor deze groep, een kans om te investeren in duurzame relaties. Tijdens het Koplopersymposium in oktober worden de resultaten gedeeld met een breder publiek. Het Koploperteam bestaat uit Reina Boels van ReinAdvies, Jaap de Vries van DZyzzion en Ada Kruiter van CirculairActief.

Op 25 november vond bij VEPA in Emmen het startontbijt plaats van een nieuw Koploperproject met bedrijven uit de regio Zuid- en Oost-Drenthe. Zij gaan de komende maanden samen aan de slag met het op een structurele manier verduurzamen van hun bedrijf. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar hun bedrijfsvoering, maar ook naar de product- en dienstverlening. De kick-off werd verricht door wethouder Guido Rink van de gemeente Emmen, die aangaf trots te zijn op de vele mooie en innovatieve bedrijven in Emmen. Maar ook ziet hij dat er nog veel werk verzet moet worden om te komen tot een duurzame, circulaire en inclusieve economie. Samenwerking en leren van elkaar is daarin cruciaal. Het Koploperproject is daar een mooi voorbeeld van. Dat er bedrijven uit meerdere gemeenten aan meedoen is ook mooi, want “duurzaamheid stopt niet bij de gemeentegrens”. Vervolgens stelden de deelnemers zich voor aan de groep. Daaruit bleek dat alle deelnemers al goed op weg zijn met duurzaam ondernemen, maar tegelijkertijd ook nog veel uitdagingen zien. Zomaar een paar quotes: Ton Bosch van Kraats Kaas in Hoogeveen; “eigenlijk is ons bedrijf 1 grote koelkast en gebruiken we dus heel veel energie. Ik vind duurzaamheid heel belangrijk en hoop dat als ik straks met pensioen ga, ik al wat duurzame paaltjes heb geslagen voor de toekomst van het bedrijf.” Judith Lefèvre van Ferr-Tech, een jong en innovatief bedrijf op het gebied van waterzuivering: “Als start-up willen we een belangrijke bijdrage aan de SDG’s leveren op gebied van waterkwaliteit en schaarste en we willen vanaf de start een groen DNA tot in de haarvaten. Het Koploperproject komt dan ook voor ons precies op het goede moment”. Emile Suringar van de Natuur- en Milieufederatie Drenthe, die eerder meedeed met een Koploperproject in Assen: “Uit eigen ervaring, gun ik iedereen dat ze met de neus op de feiten worden gedrukt in dit project. Het was voor ons wel een eye-opener wat we allemaal nog meer konden doen”. Wilco Krieger van Harwig Installatietechniek vertelde dat klanten steeds vaker vragen naar wat het bedrijf zelf aan duurzaamheid doet. Dat herkennen ook Marc Emmens van Mulder Schilders en Johan Bakker van Schoonmaakbedrijf Hazenberg. Bij DNN gaat het al lang niet meer alleen over dakbedekking, vertelde Martijn Kerkdijk. Zonnepanelen, groene daken, witte dakbedekking en zelfs chips om lekkages te meten, behoren inmiddels ook tot onze werkzaamheden. Ook Flory Asbestverwijdering doet veel meer dan het verwijderen van asbest, zoals circulair slopen en het zoeken van afzetmarkten voor producten en materialen die daarbij vrijkomen, tot en met zonnepanelen en warmtepompen. “Daarbij werken we samen met diverse netwerkpartners, want je kunt dit niet alleen”, aldus Martin Flory. Ook Bouwbedrijf Bekman doet mee, maar kon helaas niet aanwezig zijn. Het Koploperproject is een initiatief van Jaap de Vries van Dzyzzion en wordt in meerdere provincies uitgevoerd, samen met partners uit de regio. In de afgelopen jaren deden al ruim 430 bedrijven mee in meer dan 45 Koploperprojecten. Jaap gaf een presentatie over ontwikkelingen op het gebied van duurzaam ondernemen en legde uit hoe het project precies in z’n werk gaat. De deelnemers worden begeleid door het Koploperteam Drenthe, bestaande uit Margo Verhagen van In Circulaire Kringen, Jolanda Howell van Met Groene Ogen en Jaap. Ze gaan tot aan de zomer van 2022 intensief met elkaar aan de slag. Het project wordt ondersteund door meerdere partijen: de gemeenten Emmen, De Wolden en Hoogeveen, provincie Drenthe, Ik Ben Drents Ondernemer, GreenDrinks Emmen, Ondernemend Emmen, Energiefonds Drenthe, Rabobank, MVO Platform Noord, Natuur- en Milieufederatie Drenthe, Ondernemend Hoogeveen en de Hoogeveense Uitdaging. “We hebben VEPA uitgekozen als plek voor de kick-off, omdat dit bedrijf een echte Koploper is als het gaat om circulair ondernemen”, aldus Jaap. Erik Luisman van VEPA leidde de groep rond in de Fair Furniture Academy, een inspirerende plek waarin veel van de mooie innovaties van VEPA staan uitgestald, inclusief projecten die minder goed geslaagd zijn. Ook dat hoort bij circulair ondernemen. Het is veel experimenteren. Soms mislukt dat, maar daar leer je ook weer van. Belangrijk motto van VEPA is “zeg wat je doet en doe wat je zegt”. Wellicht een van de meest spraakmakende projecten van VEPA is Plastic Whale by Vepa, circulair kantoormeubilair gemaakt van Amsterdams grachtenplastic. Daar waren de deelnemers wel van onder de indruk. Er zijn nog een paar plekken vrij voor andere bedrijven, maar vol=vol, dus wees er snel bij! Aanmelden kan via info@DZyzzion.nl. "Het was een leerzame en inspirerende ochtend, al diverse eyeopeners gehad en ik heb veel zin in dit project". Wilco Krieger Manager Utiliteit, Harwig Installatietechniek

Op vrijdagochtend 19 november jl. was er een 2e kick-off bijeenkomst van het Koploperproject toekomstbestendig ondernemen in de gastvrijheidssector, voor deelnemers die zich later aansloten. Het eerste deel van de groep ging al op 28 oktober van start. Zie hier het eerdere bericht. Gelukkig konden we, met wat aanpassingen, elkaar fysiek ontmoeten in de Kanselarij in Leeuwarden. Na een korte kick-off over de aanleiding van het project door Hanneke Schmeink van Circulair Friesland, stelden alle deelnemers en adviseurs (Jaap, Marlies en Marije) zich voor. De deelnemers mochten daarna de DuOn (duurzaam ondernemen) quickscan invullen. Hieruit bleek dat er veel gemeenschappelijke en herkenbare thema’s zijn die bij iedereen spelen, zoals het meekrijgen van medewerkers (creëren van een duurzaam DNA), de behoefte aan inzicht en de wens om meer structureel aan toekomstbestendig ondernemen te werken en hierover meer en beter te communiceren. Na een korte pauze en fotomoment, ging Jaap verder met de introductie over duurzaam ondernemen en het Koplopertraject. Hij vertelde o.a. over de kanteling die we moeten maken met zijn allen en stelde dat ‘hoe langer we wachten, hoe moeilijker het wordt’. In de groep was veel herkenning qua zorgen over het klimaat en de toekomst. Uitspraken als: ‘komt het allemaal wel goed’? en ‘onze jongere medewerkers zijn heel intrinsiek gemotiveerd en willen actie’ kwamen voorbij. ‘Gelukkig’, vertelde Jaap ‘is er ook al heel veel mogelijk, als we maar bewuste keuzes maken’. Zo ging hij in op de trends in duurzaam ondernemen, waarbij onderwerpen als streekproducten, korte ketens en de transitie van dier naar plant met name relevant zijn voor de deelnemers in de gastvrijheidssector. Tot slot werd de opbouw van het project toegelicht. De deelnemers zijn enthousiast en hebben er zin in om samen aan de slag te gaan!. Met deze 2e bijeenkomst is de groep compleet en staat de teller op 11 mooie bedrijven. Aquacamping en jachthaven De Rakken, Woudsend Camping en jachthaven De Domp, Sneek De Jongens van Outdoor, Appelscha Fries Museum, Leeuwarden Hotel de Walvisvaarder, Lies - Terschelling Jachthaven Hindeloopen, Hindeloopen Natuurlijk De Veenhoop, De Veenhoop Nieuw Allardsoog, Bakkeveen Stadsschouwburg De Harmonie, Leeuwarden Theater De Koornbeurs, Franeker Zeilschool Pean, Nes Meer weten over het Koploperproject? Klik dan hier.

Op donderdag 28 oktober 2021 is het ‘Koploperproject voor Friese bedrijven in de gastvrijheidssector’, dat tot halverwege mei 2022 loopt, van start gegaan. Het project is een initiatief van Toerisme Alliantie Friesland (TAF), Ynbusiness, Circulair Friesland, Provincie Fryslân en DZyzzion. Onder leiding van het projectteam, bestaande uit Jaap de Vries, Marije Boersma en Marlies Ballemans, gaan de deelnemende ondernemers uit de gastvrijheidssector op een structurele manier aan de slag met toekomstbestendig ondernemen. De deelnemers krijgen een uitgebreide nulmeting, ontwikkelen een praktische duurzaamheidsagenda en gaan aan de slag met MVO-communicatie waarbij ze ook van elkaar leren. De kick-off vond plaats in De Fabriek in Leeuwarden. Hanneke Schmeink van Circulair Friesland ging in op het belang van het project voor een circulaire toekomst en de samenhang met andere initiatieven, zoals Green Key en de Blauwe Vlag. Jaap de Vries van DZyzzion nam de deelnemers mee in de ontwikkelingen rondom duurzaamheid en duurzaam ondernemen. Door het invullen van een quickscan, kregen ze alvast een eerste indruk waar ze staan op het gebied van duurzaam ondernemen. De enthousiaste deelnemers aan dit project zijn: Zeilschool Pean, Jachthaven Hindeloopen, Stadsschouwburg De Harmonie, Camping en Jachthaven De Rakken, de Jongens van Outdoor, Hotel de Walvisvaarder, Camping & Jachthaven de Domp, Theater De Koornbeurs, Nieuw Allardsoog, Zeilschool De Veenhoop en het Fries Museum. Niet alle deelnemers konden op 28 oktober aanwezig zijn. Daarom wordt voor hen nog een extra kick-off georganiseerd op 19 november. Het Koploperproject toekomstbestendig ondernemen heeft zich in de afgelopen jaren ontwikkeld tot succesformule. Er zijn inmiddels meer dan 45 Koploperprojecten uitgevoerd in meerdere provincies, met in totaal al zo'n 425 deelnemers. Lees hier meer.